L157 #5: Úr 99 í eina

Read in English
L157 #5: Úr 99 í eina

Leiðari: Vikan á Alþingi

Ein atkvæðagreiðsla á heilli viku. Níutíu og ein ræða í stað hundrað og sjötíu vikuna áður. Ekkert nýtt frumvarp var lagt fram. Þingið dró úr sér andann - en atkvæðagreiðslan sem fór fram nægði til að skilgreina vikuna.

Dagskrártillaga stjórnarandstöðunnar um að flýta útlendingafrumvarpinu til þriðju umræðu féll 19 gegn 29. Sjálfstæðisflokkur og Miðflokkurinn greiddu atkvæði með. Samfylkingin, Viðreisn og Flokkur fólksins felldu samstillt. Framsóknarflokkurinn klofnaði: tveir sögðu já, þrír mættu ekki. Bergþór Ólason minnti á að 67 dagar séu liðnir síðan málið yfirgaf nefnd og kallaði tafir ríkisstjórnarinnar markvissar. Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir svaraði með þeirri staðhæfingu að stjórnarandstaðan hefði sjálf stöðvað málið fyrir jólin og sýndi nú tilgerðarlega reiði yfir eigin verkum. Einhver mætti halda að þetta væri niðurstaða: frumvarpið bíður þriðju umræðu, tillagan var felld, málinu lokað. En kappræður um dagskrá útlendingafrumvarpsins eru orðnar vikulegur helgisiður 157. löggjafarþings. Hvorugur aðilinn virðist vilja að frumvarpið nái fram að ganga. Þeir vilja umræðuna sjálfa.

Efnislega snerist vikan um sérstaka umræðu sem Diljá Mist Einarsdóttir boðaði um stöðu barnafjölskyldna – taktískt val til að neyða Ragnar Þór Ingólfsson, nýjan félags- og húsnæðismálaráðherra, til svara eftir rúman mánuð í embætti. Ragnar Þór skilaði 708 orða svari sem var minna vörn en stefnuyfirlýsing: hlutdeildarlán fjórfölduð, 380 íbúðir í Hafnarfirði, loforð um fyrsta eigið ráðherrafrumvarp um stofnframlög til almennra íbúða. Setningin sem festist var einföld: munurinn á almennum leigumarkaði og óhagnaðardrifnu leigufélagi getur numið rúmum 100.000 krónum á mánuði. Diljá Mist bauð á móti skattaafsláttarpakka. Umræðan kristallaði þann mun sem er orðinn skilgreiningaratriði ríkisstjórnar og andstöðu: framboðslausnir á móti beinum stuðningi, kerfi á móti krónum í vasa. Hvorug hliðin viðurkenndi sjónarmið hinnar.

Utan þinggólfsins var meiri hreyfing. Umhverfis- og samgöngunefnd safnaði 109 umsögnum um verndar- og orkunýtingaráætlun – sá fjöldi segir sitt. Velferðarnefnd og allsherjar- og menntamálanefnd fengu 31 umsögn hvor. Fjárlaganefnd fundaði þrisvar, sem er mikið á viku þar sem ekkert nýtt frumvarp barst, og bendir til þess að bandormar og hliðarmál fjárlaga séu enn í vinnslu. Ekkert af þessu nær í fyrirsagnir, en í nefndunum byggist löggjöfin í raun og veru.

Sigurður Ingi Jóhannsson tók sér þrjár mínútur til að telja upp brotnu forsendurnar: verðbólga 5,2% og á uppleið, atvinnuleysi umfram áætlanir, hagvöxtur sem stöðvast. Hann gaf fyrri ríkisstjórnum heiðurinn af lánshæfismatshækkuninni – sanngjörn aðferð sem tók vopnið af einföldum mótrökum ráðherrans – og sneri sér svo beint að Ragnari Þór: „Hvað segir Ragnar Þór Ingólfsson í dag? Því að ég man hvað hann sagði 2023.“ Ragnar Þór svaraði með hlutdeildarlánunum og lánshæfismatinu. Sjö orð vógu þyngra en 708.

Þetta var léttasta vika 157. löggjafarþings á öllum mælikvörðum: 88 ræður, 17.921 orð, ein einasta atkvæðagreiðsla. Gott og vel. Nefndirnar vinna, þinggólfið bíður, ráðherrar kynna sín fyrstu frumvörp. Eðlilegt þingferli. Nema að eina atkvæðagreiðslan sem þingið framkvæmdi í vikunni var um hvort það ætti yfirhöfuð að leyfa sér að ræða frumvarp sem það hefur sjálft samþykkt út úr nefnd. Kannski er það fullkomnasta skilgreiningin á 157. löggjafarþingi: þing sem kýs um hvort það eigi að vinna - og kýs nei.

Vikan í hnotskurn

1 ▼ úr 99
Atkvæðagreiðslur
88 ▼ úr 165
Ræður
11 ▼ úr 20
Nefndarfundir
1 ▼ úr 14
Mál til atkvæða
Session Trends Tvískipt línurit sem sýnir atkvæðagreiðslur og ræður á viku yfir þingið Atkvæðagreiðslur 0 75 150 225 300 2 46 32 46 52 118 264 12 99 1 Ræður 0 250 500 750 1.000 365 440 309 351 337 593 201 450 165 88 Nefndarfundir 0 6 12 19 25 1 19 16 19 21 12 13 18 20 11 1 3 5 7 9 11 13 15 17 18 Vika Mál til atkvæða 0 6 12 19 25 1 23 12 15 17 5 21 6 14 1 1 3 5 7 9 11 13 15 17 18 Vika
Nefndarstörf Nefndarstörf Umhverfis- og samgöngunefnd 110 Erindi 1 Fundir Velferðarnefnd 33 Erindi 0 Fundir Allsherjar- og menntamálanefnd 32 Erindi 1 Fundir Fjárlaganefnd 3 Erindi 3 Fundir Atvinnuveganefnd 2 Erindi 1 Fundir Utanríkismálanefnd 2 Erindi 0 Fundir Stjórnskipunar- og eftirlitsnefnd 2 Erindi 0 Fundir Efnahags- og viðskiptanefnd 1 Erindi 0 Fundir Sérnefndir 0 Erindi 1 Fundir

Atkvæðamynstur flokka

Atkvæðamynstur flokka RÍKISSTJÓRN Samfylkingin 13 2 Viðreisn 10 1 Flokkur fólksins 6 4 STJÓRNARANDSTAÐA Sjálfstæðisflokkur 11 3 Miðflokkurinn 6 2 Framsóknarflokkur 2 3 Nei Sat hjá Fjarv.

Fjarvistir

Fjarvistir Fjarvistarhlutfall eftir flokkum, hæst efst 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% Framsóknarflokkur 60.0% Flokkur fólksins 40.0% Miðflokkurinn 25.0% Sjálfstæðisflokkur 21.4% Samfylkingin 13.3% Viðreisn 9.1%

Málglaðir þingmenn

Málglaðir þingmenn Ragnar Þór Ingólfsson 1.394 orð (4 ræður) Bergþór Ólason 1.341 orð (6 ræður) Nanna Margrét Gunnlau… 909 orð (4 ræður) Diljá Mist Einarsdótt… 813 orð (3 ræður) Þorgerður Katrín Gunn… 629 orð (3 ræður) Inga Sæland 576 orð (2 ræður) Guðrún Hafsteinsdóttir 564 orð (3 ræður) Sigurður Ingi Jóhanns… 559 orð (2 ræður) Halla Hrund Logadóttir 553 orð (2 ræður) Kristján Þórður Snæbj… 536 orð (2 ræður) Hanna Katrín Friðriks… 536 orð (2 ræður) Þórunn Sveinbjarnardó… 533 orð (12 ræður) Snorri Másson 531 orð (2 ræður) Þorgrímur Sigmundsson 519 orð (3 ræður) Jón Gunnarsson 468 orð (2 ræður)

Viðurkenningar þingsins

Löggjafarþing 157 • Einkenni og mynstur vikunnar á Alþingi

Viðurkenningadálkurinn

Sami maðurinn vinnur bæði ræðuverðlaunin og er rispaða plata vikunnar. Ragnar Þór Ingólfsson flutti bestu ræðuna og endurtók sig mest - sem er aðeins mótsögn ef maður gerir ráð fyrir að góð ræða þurfi að vera upprunaleg. Hún þurfti það ekki. Hún þurfti að vera sannfærandi, og þar reiddi ráðherrann sig á sömu tölurnar sem hann hafði þegar sagt þrisvar sinnum þá sömu viku.

Hinum megin borðsins stendur Sigurður Ingi Jóhannsson, sem þurfti sjö orð til að segja það sem Ragnar Þór tók 708 orð að svara. Viðurkenningarnar skiptast á milli ríkisstjórnar og andstöðu, en mynstrið er hið sama: endurtekningin er bæði vopn og vani, og munurinn ræðst af því hvort ræðumaðurinn viti hvenær á að hætta.

Ræða vikunnar

Besta ræðan — að mati þingskoðara okkar.

Diljá Mist Einarsdóttir boðaði sérstaka umræðu um barnafjölskyldur og ætlaðist til þess að félags- og húsnæðismálaráðherra sæti í varnarstöðu. Ragnar Þór gerði hið gagnstæða. Hann byrjaði á fæðingarorlofsbreytingunum, fór yfir í hlutdeildarlánin – 31 lán í fyrstu úthlutun eftir lagabreytinguna þar sem áður voru átta – og endaði á tilkynningu um 380 íbúðir í Hafnarfirði ásamt loforði um eigið frumvarp um stofnframlög til almennra íbúða. Ræðan virkaði ekki vegna orðsnilldar heldur vegna þess að Ragnar Þór nýtti tíma stjórnarandstöðunnar til að kynna stefnupakka. Vörukynning á þingtíma er ódýrasta auglýsingin sem ráðherra fær.

Setningin sem festist: „Þarna getur munað rúmum 100.000 kr. á mánaðarlegum greiðslum.“ Á eldhúsborðsmáli fjölskyldna er þetta talan sem skiptir máli – ekki hagfræðileg samhengissetning heldur reikningur sem allir þekkja.

“Þarna getur munað rúmum 100.000 kr. á mánaðarlegum greiðslum.”

Ragnar Þór Ingólfsson (Ff), Félags- og húsnæðismálaráðherra — 708 orð um Staða barnafjölskyldna (2026-02-10).

Beittasta spurningin

Hvassasta spurning eða áskorun vikunnar í umræðum.

Sigurður Ingi Jóhannsson tók sér þrjár mínútur í ræðustólnum. Verðbólga 5,2% og á uppleið. Atvinnuleysi umfram áætlanir. Hagvöxtur sem stöðvast. Hann gaf fyrri ríkisstjórnum - þar á meðal sinni eigin - heiður af lánshæfismatshækkuninni. Gagnsæ aðferð sem tók einföld mótrök af ráðherranum áður en hann náði að nota þau. Svo kom klappið: „Hvað segir Ragnar Þór Ingólfsson í dag? Því að ég man hvað hann sagði 2023.“

Ragnar Þór svaraði með hlutdeildarlánunum og Úlfarsárdal. Allir í þingsalnum vissu að það var ekki svar við spurningunni. Fyrrverandi forsætisráðherra sem dregur upp eigin orð ráðherra gegn honum sjálfum er þingsalurinn í sinni beittustu mynd - og Sigurður Ingi er nógu reynslumikill til að vita að spurning sem ekki fær svar er alltaf betri en spurningin sem fær gott svar.

“Hvað segir Ragnar Þór Ingólfsson í dag? Því að ég man hvað hann sagði 2023.”

Sigurður Ingi Jóhannsson (Fr) — um Húsnæðismál og efnahagshorfur (2026-02-09).

Rispuð plata

Þingmenn sem endurtaka sig mest — sömu orðatiltæki, endurunnin rök og endurtekin dæmi.

Fjórar ræður Ragnars Þórs á vikunni eru í raun sama ræðan í fjórum útgáfum. „Rjúfa kyrrstöðu" fjórum sinnum -- um húsnæði, hjúkrunarheimili, hlutdeildarlán og aftur um húsnæði. „Langstærsta kjaramál samtímans" tvisvar í ólíkum umræðum með sömu setningagerðinni. Hlutdeildarlánin -- úr 8 í 31 -- orðrétt, tvisvar. Plötustig: 0,91. Nýr ráðherra hefur verið mánuð í embætti og er þegar fastur í handriti sem hann virtist koma með úr kjarasamningaborðinu. Kyrrstöðuna á alltaf að rjúfa en hún virðist endurnýjast á milli ræðna.

Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir (0,78) hafði þrjú rök í vopnabúrinu: ÍL-sjóðinn, lánshæfismatið og „rétt skal vera rétt“. Hún beitti þeim öllum í hverri ræðu óháð spurningunni sem lá fyrir. Utanríkisráðherra sem svarar ólíkum fyrirspurnum með sömu þremur rökunum lætur óhjákvæmilega á sér standa hvort fleiri rök séu til. Diljá Mist Einarsdóttir (0,72) flutti skattaafsláttarlista sinn tvisvar og bætti eingöngu einum lið við í seinna skiptið. Bergþór Ólason (0,65) sagði „67 dagar“ þrisvar á tveimur dögum í sex ræðum. Krafan var réttmæt. En í þriðja skiptið er fátt eftir af sannfæringarkrafti - áheyrandinn er búinn að taka niður dagsetninguna og á eftir að heyra eitthvað nýtt.

NafnRæðurOrðatiltækiSkipti
Ragnar Þór Ingólfsson (Ff) 4 “rjúfa kyrrstöðu”
Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir (V) 3 “rétt skal vera rétt”
Diljá Mist Einarsdóttir (Sj) 3 “hornsteinn samfélagsins”
Bergþór Ólason (M) 6 “málið var tekið út úr nefnd 5. desember / 67 dagar”
Inga Sæland (Ff) 2 “4,8% atvinnuleysi / snemmtæk íhlutun”

1. Ragnar Þór Ingólfsson, Félags- og húsnæðismálaráðherra (Flokkur fólksins)

  • “rjúfa kyrrstöðu” (4×)
  • “langstærsta kjaramál samtímans” (2×)
  • “hlutdeildarlánakerfið / 31 lán í fyrstu úthlutun” (2×)

2. Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, Utanríkisráðherra (Viðreisn)

  • “rétt skal vera rétt” (2×)
  • “lánshæfismat hækkaði úr A í A+” (2×)
  • “ÍL-sjóðinn / fyrri ríkisstjórn tókst ekki” (2×)

3. Diljá Mist Einarsdóttir (Sjálfstæðisflokkur)

  • “hornsteinn samfélagsins” (2×)
  • “skattahækkanir á allan almenning / kílómetragjald / samsköttun” (2×)

Gögn frá opnum gögnum Alþingis (althingi.is). Búið til 2026-02-15.

Þingmaður vikunnar

Ítarleg greining á einum þingmanni í hverri viku

Ragnar Þór Ingólfsson

Ragnar Þór Ingólfsson
Félags- og húsnæðismálaráðherra, Flokkur fólksins

Fæddur 1973-05-17

60
ræður á þinginu
17,533
orð samtals
292
orð að meðaltali
Radar chart: Ragnar Þór Ingólfsson Ræður Mæting Flokkshollusta Breidd Reynsla

Efnisyfirlit

Ragnar Þór Ingólfsson kom á Alþingi 2024 eftir 24 ár hjá Erninum, átta ár sem formaður VR og fjögur sem varaforseti ASÍ. Hann varð félags- og húsnæðismálaráðherra 11. janúar 2026 – mánuði áður en hann tók til máls í sérstakri umræðu um barnafjölskyldur sem varð hans fyrsta raunverulega próf á þingpallinum sem ráðherra.

Ferilsagan skýrir næstum allt sem hann gerir í ræðustólnum. Sölustjóri lærir hvaða tölur selja vöru. Verkalýðsformaður lærir hvaða kröfur standast. Varaforseti ASÍ lærir hvenær á að hætta að tala og hvenær á að endurtaka. Stutt viðdvöl í Borgarahreyfingunni 2009, framboð fyrir Dögun 2016 - pólitískar tilraunir sem skiluðu engu nema þeirri kennslustund að hugsjónir þurfa flokk og skipulag. Þegar Flokkur fólksins bauð honum sæti hafði hann þegar ákveðið svæðið: húsnæði, kjaramál, vinnuvernd. Ekkert annað.

60 ræður á 157. löggjafarþingi, 17.533 orð. Tæpur helmingur snerist um fjárlög 2026, þar sem hann var framsögumaður fjárlaganefndar. Lengsta ræðan, 5.907 orð í annarri umræðu fjárlaga 2. desember, er eitt ítarlegra þingskjala vetrarins: kerfisbundin yfirferð á fjárlagaliðum, þakkir til nefndarfólks, breytingartillögur raktar efnislega frá byrjun til enda. Engin ljóðræn toppmynd, enginn dramatískur bogi. Ræðan les eins og kjarasamningur: nákvæm, tæmandi og algjörlega óspennt. Tilgangurinn er upplýsingar, ekki áhrif.

Sjö ræður fjölluðu um húsaleigulög og húsnæðisstefnu – hans löggjafarlega kjörmerki. Afgangurinn dreifist á almannatryggingar, réttindi fatlaðs fólks, vinnurétt og launaþjófnað. Málefnasafnið er varðhringur áhyggjuefna verkalýðsformanns: allt sem félagsmenn VR myndu hringja um á mánudagsmorgni. Það sem vantar er jafn athyglisvert: ekkert um menntamál, ekkert um utanríkisstefnu, ekkert um umhverfismál. Ragnar Þór hefur afmarkað svæði sitt og gætir þess að fara aldrei út fyrir það.

Sérstaka umræðan um barnafjölskyldur 10. febrúar sýndi varðhringinn í framkvæmd. Diljá Mist Einarsdóttir opnaði á árás: vörugjöld, samsköttun, kílómetragjald. Ragnar Þór svaraði með 708 orðum sem fóru úr fæðingarorlofi í hlutdeildarlán, í 380 íbúðir í Hafnarfirði og enduðu á loforði um eigið frumvarp. Hann nefndi „langstærsta kjaramál samtímans“ einu sinni, „rjúfa kyrrstöðu“ einu sinni og hélt sig annars við tölur: 31 lán í stað 8, 100.000 króna munur á mánaðarlegum greiðslum, 60 hlutdeildaríbúðir í fyrsta áfanga. Ræðan var ekki listaverk. Hún var vörukynning. Og hún virkaði vegna þess að tölurnar voru raunverulegar.

Lokaorð hans í sömu umræðu, 284 orð, sýna hins vegar takmörk þessarar aðferðar. Hann endurtók „langstærsta kjaramál samtímans“, hafnaði tillögum Sjálfstæðisflokksins um sölu ríkiseigna til fjármögnunar barnaafsláttar og nefndi lánshæfismatið. Engin ný rök. Ekkert nýtt sjónarhorn. Lokaorðin voru lokaorð kjaraviðræðna þar sem samningamaðurinn les upp samninginn í síðasta sinn og bíður eftir undirskriftum. Á kjarafundi virkar þetta. Á Alþingi, þar sem lokahnykkurinn á að vera eftirminnilega sjónvarpsklippan dagsins, er þetta ónýtt tækifæri.

Á smærri sviðum sýndi Ragnar Þór meiri breidd en fjárlagaumræðan gefur til kynna. Ræða hans um launaþjófnað í október 2025 var óvænt beit. Af hverju, spurði hann, refsar löggjöfin einstaklingi sem stelur mat úr verslun en lítur fram hjá vinnuveitanda sem stelur launum kerfisbundið? Hann tók fram tölur: stéttarfélagið Efling átti 345 milljóna króna launakröfur árið 2019. Eitt stéttarfélag. Málafjöldi jókst úr 200 í 700. „Þetta er fyrir sex árum síðan.“ Þetta var ekki fræðileg spurning úr ráðherrahandbók. Þetta var reiði manns sem hafði séð félagsmenn koma á skrifstofu VR með launaseðla sem stemma ekki. Og reiðin var næst því sem þingið hefur séð af ráðherranum þegar sjálfstjórnin bregst.

Enn skarpari var ræðan um stéttarfélög og vinnudeilur 14. október, þegar Sjálfstæðisflokkur lagði fram frumvarp um aukið vald ríkissáttasemjara. Ragnar Þór hætti sinni venjulegu hógværð. Verkfallsrétturinn, sagði hann, væri „eitt það dýrmætasta sem við eigum“ – grundvöllur veikindalauna, orlofsréttar og lífeyrissjóða. Hann benti á að síðasta allsherjarverkfall VR var 1988, og næsta 30 árum seinna í einn og hálfan sólarhring hjá hótelstarfsmönnum. „Þetta eru nú öll ósköpin,“ sagði hann þurrt. Hann spurði Sjálfstæðisflokkinn: Ef við erum að bera okkur saman við Norðurlöndin, af hverju ekki að víkka verkfallsheimildirnar eins og þar tíðkast í stað þess að þrengja þær? Þetta var hans besta stund á þinginu. Hún var svo fjarri ráðherrastólnum hans að hún virtist koma frá öðrum manni – verkalýðsformanninum sem var þar á undan.

Fjármálaaginn er annað einkenni. Ragnar Þór hefur staðfastur varið markmið ríkisstjórnarinnar um hallalaus fjárlög 2027 og haldið því fram að húsnæði sé „einn helsti drifkraftur verðbólgu síðustu ára og áratuga.“ Þetta er ekki sú afstaða sem maður býst við frá fyrrverandi verkalýðsformanni – fjármálaaðhald og húsnæðisframboð sem hluti af sömu jöfnunni, ekki andstæður. Í fjárlagaframsögunni eyddi hann 400 millj. kr. í sóknaráætlanir, hækkaði framlög til framhaldsskóla og greiddi úr vandræðum varðandi bandorma. Hann taldi upp allt, og hvern einasta lið, og sagði af hverju. Aðferðin er hin sama: upplýsa, ekki sannfæra.

Ræðan um óverðtryggð fasteignalán 7. október sýndi aðra hlið: Ragnar Þór sem þekkir sögu málsins betur en flestir á þinginu. Hann benti á úttekt Alþýðusambandsins á danska kerfinu frá 2013, útfærsluvinnu sem fór fram í aðdraganda kjarasamninga 2015, og spurði Framsóknarflokkinn af hverju þetta hefði aldrei orðið að veruleika á þeim árum sem flokkurinn sat í ríkisstjórn. Spurningin var hnífbeitt á meðan hún var kurteis. Hún kom frá manni sem hafði setið yfir borðinu hjá þessum sömu aðilum og vissi nákvæmlega hvenær þeir höfðu lofað og hvenær þeir höfðu bakað.

Húsaleiguumræðurnar í september 2025 sýndu skarpa hlið sem sjaldan birtist í fjárlagaupplestri hans. Þegar Hildur Sverrisdóttir úr Sjálfstæðisflokknum talaði um „venjulegt fólk“ á leigumarkaðnum svaraði Ragnar Þór með dæmi sem var augljóslega dregið af raunverulegum erindum til VR: fjölskyldur sem þurfa að flytja tvisvar til þrisvar á 12–16 mánaða tímabili með börn á grunnskólaaldri, missa húsnæði vegna leiguhækkana eða óvissu. „Fólk á leigumarkaði, og leigjendur almennt, eru flóttamenn í eigin landi,“ sagði hann. Setningin er sterkari en nokkuð sem hann sagði í barnafjölskylduumræðunni - og hún kom ekki úr ráðherrahandbók heldur úr 17 ára starfi fyrir verkalýðsfélög sem sáu vandann á nær. Hann bar saman íslenskan leigumarkað við Norðurlöndin og Vínarborg og hélt því fram að frumvarpið væri vægasta mögulega úrræðið - „vægasta skrefið sem ég hef séð tekið lengi varðandi réttarvernd.“ Þegar andstöðuþingmenn vöruðu við því að verðhöft myndu fæla leigusala svaraði hann kaldlega: leiguverð er þegar „keyrt upp í hæstu hæðir, það sem markaðurinn leyfir hverju sinni.“ Þetta var Ragnar Þór á sínu besta - ekki ráðherrann sem les upp tölfræði heldur verkalýðsformaðurinn sem hefur séð afleiðingarnar og ætlar ekki að sitja undir kenningum um frjálsan markað frá fólki sem hefur aldrei þurft að leigja.

Ræðustíll

Ræður Ragnars Þórs fylgja föstu formi: skipulögð upptalning aðgerða, talna og árangurs, og lokunin endurtekur upphafsforsenduna. Enginn dramatískur bogi, ekkert spennutoppsatriði. Formið er fundargerðarlegt: staða, viðbrögð, horfur, niðurlag. Á kjarafundi virkar þetta fullkomlega. Á þingpallinum kemst það stundum í veg fyrir raunveruleg áhrif – vegna þess að þingumræður eru ekki samningaviðræður. Gagnaðilinn getur farið heim.

Það sem bætir upp formfestuna er ævisögubeygingin. Þegar hann ver bótabreytingar almannatrygginga vísar hann í reynslu sína af eftirliti með lífeyrisgildi VR-félaga. Þegar hann ræðst á vinnudeilufrumvarpið vísar hann í árin gagnvart SA. Þegar hann ræðir húsnæðismál bendir hann á að markaðsleiga hafi farið fram úr lágmarkslaunum. Beygingin er alltaf sú sama: breyta almennum fullyrðingum í kröfu um reynsluþekkingu. Þetta virkar vegna þess að það er stöðugt, og eftir 60 ræður hefur þingið samþykkt bakgrunninn sem skilríki frekar en ræðuhandverk.

Uppáhalds orðatiltæki

Orðatiltæki Notkun
„Rjúfa kyrrstöðu" Um húsnæði, hjúkrunarheimili, hlutdeildarlán. 4 sinnum í þessari viku; 6+ sinnum á þessu þingi.
„Langstærsta kjaramál samtímans" Alltaf um húsnæðismál. Tvisvar í þessari viku, í fjárlagaumræðu og barnafjölskylduumræðu (á þessu þingi).
„Einn helsti drifkraftur verðbólgu" Húsnæði sem rót verðbólguvandans. Í efnahagsumræðum og fjölskylduumræðunni (á þessu þingi).
„Hallalaus fjárlög 2027" Fjárhagsmarkmið ríkisstjórnarinnar. Í nær hverri ræðu sem snertir efnahagsmál (á þessu þingi).
„Hlutdeildarlánakerfið" Sönnunin um árangur, alltaf með tölunum: úr 8 í 31 (á þessu þingi).
„Verkfallsrétturinn er eitt það dýrmætasta sem við eigum" Einu sinni, í vinnudeiluumræðunni. Nægilega eftirminnilegt til að skilgreina verkalýðssjálfsmyndina (á þessu þingi).
„Raunverulegar breytingar" Merkir: skiptu um frá viðmælendum. 3+ sinnum í ólíkum umræðum (á þessu þingi).

Tilfinningaskrá

Ráðherrahamurinn. Sjálfgefin stilling, um fjórar af hverjum fimm ræðum. Rólegt, skipulagt, þráfaldlega á skilaboðum. Fjárlagaframsöguræðan -- 5.907 orð af liðgreiningu, þökkunum og staðreyndum -- er hreinasta birtingin. Hann rökræðir ekki, hann greinir frá. Hann ráðist ekki á, hann bendir á. Lokasvar hans í barnafjölskylduumræðunni var dæmigert: „Ég kem vel nestaður úr þessari umræðu og þakka fyrir hana.“ Jákvætt, höfðinglegt og segir nákvæmlega ekkert nýtt. Á kjarafundum er þetta orðfæri sem lýkur umræðu af festu. Í þingsalnum, þar sem sannfæring og tilfinning vinna oftar en staðreyndir, er þetta takmörkun.

Verkalýðsmaðurinn. Þegar vinnuréttindi eru í hættu birtist annar maður. Ræðan um stéttarfélög og vinnudeilur bar hita sem er algjörlega fjarverandi í húsnæðisupplestri hans. Ræðan um launaþjófnað var á sömu nótum: gremja sem sést sjaldan hjá ráðherrum sem hafa setið einn mánuð í stól. Þessi hamur er sjaldgæfur og einmitt þess vegna áhrifaríkur - hann brýtur væntingar áhorfandans sem er vanur rólegu fundargerðartóninum.

Gagnhöggsmaðurinn. Birtist þegar stjórnarandstaðan reynir að eigna sér svið hans. Skýrastur í barnafjölskylduumræðunni þegar Diljá Mist lagði til sölu Landsvirkjunar og Isavia. Ragnar Þór tíndi til tillögurnar eina af annarri og lét þær hljóma eins fráleitar og hann taldi þær vera - aðferð úr kjaraviðræðum þar sem þú eyðir ekki tíma í rökræðu um óforsvaranlegar kröfur, heldur lest þær upp og lætur hópinn sjálfan dæma. Þegar Sigurður Ingi skoraði á hann með fortíðaryfirlýsingum var undandrátturinn sléttari: viðurkenna spurninguna, beygja yfir á lánshæfismatið, ganga burt. Ekki glæsilegt, en fagmannlegt.

Niðurstaðan

646 atkvæði á 157. löggjafarþingi. 527 já, 108 nei, 11 fjarverandi. 100% flokkshollustan - ekki hugmyndafræði heldur agaður vani. Verkalýðsformenn þekkja þetta: þú kýst línu flokksins jafnvel þegar línan er ófullkomin, af því að sundrungin kostar alltaf meira. Í kjaraviðræðum nefnist þetta samningsstaða. Í pólitík nefnist þetta trúmennska. Ragnar Þór greinir ekki á milli.

Styrkurinn er augljós: stefnuþekking sem nær til smáatriða, trúverðugleiki sem byggir á áratuga reynslu og vinnusiðferði sem birtist í 60 ræðum og 17.533 orðum á einu þingi. Hann er sá ráðherra sem þekkir tölurnar – allar tölurnar, niður í síðasta hlutdeildarlán og síðustu úthlutun. Á Íslandi, þar sem ráðherrar hafa stundum varla lesið sín eigin frumvörp, er það ekki lítið.

Veikleikinn er bakhlið styrksins. Plötustigið í vikunni -- 0,91 af 1,0 -- er ekki einsdæmi heldur eðlileg afleiðing ræðuaðferðar sem lítur á samkvæmni sem dyggð og breytileika sem áhættu. „Rjúfa kyrrstöðu" fjórum sinnum á einni viku. „Langstærsta kjaramál samtímans“ tvisvar í ólíkum umræðum. Hlutdeildarlánin orðrétt, tvisvar. Í kjaraviðræðum er samkvæmni kostur: þú segir sama hlutinn þar til gagnaðilinn gefur eftir. Á Alþingi, þar sem gagnaðilinn hefur enga skyldu til að gefa eftir, verður samkvæmnin að þaki fyrir frammistöðuna.

Vörumerkið er þegar mótað eftir einn mánuð í embætti: tölukarlinn, verkalýðsmaðurinn, húsnæðisráðherrann. Stefnan er samkvæm og raunhæf. Tölurnar standast skoðun. Þekkingu hans á efninu er varla hægt að mótmæla. En Sigurður Ingi sagði sjö orð „Því að ég man hvað hann sagði 2023“ og fékk meiri viðbrögð í þingsalnum en Ragnar Þór á 1.394 orðum á sömu viku. Tölur vinna kjaradeilur. Setningar vinna þingumræður. Ragnar Þór hefur tölurnar. Hann vantar setningarnar.

Löggjöf og atkvæðagreiðslur

Mál í vinnslu

Mál í vinnslu Fjöldi þingmála á hverju stigi þinglegrar meðferðar 0 1. umr. 1 Í nefnd 0 2. umr. 0 3. umr. 0 Samþykkt

Mál í vinnslu

MálHeitiStaðaAtkvæði
#432 virðisaukaskattur
#229 verndar- og orkunýtingaráætlun og raforkulög Í nefnd eftir 1. umræðu

Skýringar: 1. umræða • Í nefnd • 2. umræða • 3. umræða • Samþykkt

Fáðu Þingfréttir í tölvupósti

Vikuyfirlit frá Alþingi — beint í pósthólfið á hverjum sunnudegi.

Gerast áskrifandi